Category

moestuin

moestuin

Homemade Calendulazalf

Calendulazalf Bijenwas

Voor elk schrammetje, schaafplekje of wondje wordt hier Calendulazalf gesmeerd.
Goudsbloem werkt ontsmettend, ontstekingsremmend en verzacht de pijn. Als zalf kan je haar o.a. inzetten bij kleine snij- en schaafwondjes, koortslip, tepelkloven, eczeem, luieruitslag, psoriasis en insectenbeten.
Deze zalf is heel gemakkelijk te maken. Je kunt Goudsbloemolie zelf maken van de bloemen maar er is ook heel fijne te koop. Voor deze zalf gebruikte ik de Goudsbloemolie van het Blauwe Huis, je vindt deze olie in de meeste natuurvoedingswinkels. De bijenwas kreeg ik van een collega die imker is. Als je zoekt op internet vind je verschillende aanbieders die bijenwas verkopen. Omdat ik mijn producten het liefst zo natuurlijk mogelijk wil houden gebruik ik ongebleekte bijenwas.

Recept Calendulazalf

Voor het maken van Calendulazalf heb je nodig:
200 ml Goudsbloem olie en 25 gram bijenwas.
Doe de olie in een pannetje en voeg de bijenwas toe.
Laat de olie op een zacht vuurtje warm genoeg worden, zodat de bijenwas smelt.
Giet het mengsel in schone potjes en wacht totdat de zalf hard geworden is.
De zalf is vettig, dus smeer kleine beetjes.
Je kunt de zalf ongeveer een half jaar bewaren.
Calendula zalf Goudsbloem

Goudsbloem

1 Comment
Related posts
Goudsbloem – Calendula officinalis
9 februari 2018
Tijm uit de tuin
15 augustus 2013
moestuin

Tover je tuin om tot een bijenbuffet

rode zonnehoed hommel

Het is alweer vijf jaar geleden dat verschillende natuurorganisaties alarm sloegen over de bijensterfte en 2012 uitriepen tot het jaar van de bij. Ondanks dat er inmiddels bloemenzaad voor vlinders en bijen in elk tuincentrum te vinden is, zijn de helft van alle wilde bijen soorten bedreigd. We hebben de de bijen hard nodig voor de bestuiving van onze gewassen. Ongeveer 80 % van het groente en fruit is afhankelijk van bijen en andere insecten voor de bestuiving. Kan je na gaan wat er gebeurt als de bijen echt uitsterven.

lavendel

Maak je tuin aantrekkelijk voor wilde bijen

De mengels met bloemenzaad voor bijen, die je in de winkels vindt zaai je in april en zorgen in de zomer voor voedsel voor de bijen. Maar sommige bijensoorten vliegen al als het zo’n twaalf graden is buiten. Ook in de winter en het voorjaar dus. Met lege maagjes komen ze uit hun holletjes of bijenkasten naar buiten. Op zoek naar voedsel om hun reserves aan te vullen. Jij kunt ervoor zorgen dat ze in jouw tuin in elk seizoen iets lekker kunnen vinden. De meeste wilde bijen vliegen in de maanden maart tot en met oktober.

Voedsel in het voorjaar
De krokus, is een van de bekendste voorjaarsbloemen, ze bloeien vaak al in februari en zijn een eerste voedingsbron voor de bijen. Als je bollen gaat planten, kies dan voor biologische bollen. De reguliere bollen die te koop zijn, zijn vaak behandeld met insecticiden en dat is nou net een van de oorzaken waardoor bijen dood gaan.
Andere bloeiers in het voorjaar:

  • Blauwe Druifjes
  • Helleborus
  • Sneeuwklokje
  • Winterakoniet

hommel stokroos

Voedsel in het najaar
Bloeien in plaats van snoeien! De klimop is in heel veel tuinen te vinden en is een ideale bijenplant, ze bloeit van september tot november. Voor veel bijen, nog een laatste hapje voor ze de winter in gaan. De klimop bloeit op zijtakken, snoei deze in het voorjaar niet af, maar laat ze lekker groeien. De bladeren op de takken die gaan bloeien hebben een andere vorm dan die van de klimmende takken. Als je van zo’n afstaande bloeiende zijtak een stek maakt dan ontstaat er een struik met alleen die bladvorm. Deze struik zal geen klimmende of uitlopers meer krijgen, en is dus een elk najaar bloeiende struik met een vaste plaats zoals andere struiken.

Andere bloeiers in de herfst waar de bijen blij van worden zijn:

  • Asters
  • Duizendblad
  • Guldenroede
  • Heide
  • Herfstanemoon
  • Liguster
  • Rode Zonnehoed
  • Sedum
  • Witte Dovenetel
  • Zonnebloem

bij dahlia

Bijenhotels

Veel bijenhotels die je in tuincentra kan kopen zijn vaak niet goed bruikbaar voor de wilde bijen. Achter de gaatjes zit loze ruimte, dus is er geen plek om een nestje te maken of de gangen zitten nog vol splinters. Niet heel prettig voor een teer bijenlijfje.
Vroege Vogels maakte een handig lijstje waar je op moet letten als je een bijenhotel koopt, of leuker nog, zelf maakt:

  • Zorg dat de diameter van de boorgangen en stengels tussen de twee en negen millimeter is. Hierdoor kunnen verschillende soorten bijen hun nesten maken.
  • De diepte van de boorgang is liefst lang, zodat er meerdere nestcellen achter elkaar aangelegd kunnen worden.
  • De gaten of stengels moeten aan één kant dicht zijn, anders zullen de bijen er niet in gaan nestelen.
  • De gangen moeten glad zijn van binnen. Het gebruikte hout kan daarom het beste hard zijn. Bovendien is dat veel minder gevoelig voor intrekkend vocht.
  • De gaten zitten bij voorkeur dwars op de ‘draad’ (=vezelrichting) zo ontstaan er minder snel scheuren in het hout die de gangen onbruikbaar maken.
  • Zorg dat er een waterdicht afdakje tegen instromend regenwater is. Bijen nestelen droog en zo gaat ook het hout langer mee.

wilde bij

Gewoon doen!

Gelukkig zijn er ook veel goede initiatieven, zoals Honey Highway en zien we op steeds meer braakliggende stukken land en bermen langs de wegen mooie bloemen verschijnen. Maar wat als we nou allemaal eens een handje gaan meehelpen en onze tuinen en balkons omtoveren in een bijenbuffet? Dan zouden we het tij toch moeten kunnen keren? Toch?!

1 Comment
Related posts
Een kabouterhuisje op de Veluwe
22 november 2017
Duurt lang
3 november 2015
Uilen kijken in Enschede
5 augustus 2015
moestuin

Goudsbloem – Calendula officinalis

goudsbloem calendula

Je kent ze vast wel, de knaloranje vrolijke bloemen met een beetje plakkerige steeltjes uit de moestuinen. Of misschien van de Calendulazalf die zo fijn helpt bij kleine wondjes. De naam Calendula komt van het Latijnse Calendae, wat de eerste dag van de maand betekent. Andere bronnen vermelden dat de naam is afgeleid van Calendulae, dat kleine kalender of kleine klok zou betekenen. Goudsbloemen, zijn eenjarige planten en bloeien vanaf de lente tot het gaat vriezen in de winter. Natuurlijk een beetje afhankelijk van de temperaturen in het koude seizoen. Als het een zachte winter is kunnen ze zelfs in de winter blijven bloeien. Ze zaaien zichzelf gemakkelijk uit, dus ondanks dat het geen vaste plant is kan je ook volgende jaren weer van de goudsbloemen genieten. Zo stond onze moestuin bak, die eigenlijk gereserveerd was voor de doperwten ineens vol met Goudsbloemen.

goudsbloemen drogen

Wanneer zaaien?

Binnen of in de kas zaaien in maart
In de volle grond in april – juli
Oogsten tussen maart en november
Houdt van een zonnig plekje

zaden van de goudsbloem

Wat kan je met Goudsbloem doen?

Goudsbloem is een fijne hulp in de moestuin, ze verdrijft mieren en slakken en verbetert de bodemkwaliteit. Hommels, vlinders en andere bijen bezoeken haar graag voor nectar. En ze trekt zwarte bonenluis aan, de insecten zitten graag op de Goudsbloemen en blijven dus weg van je zwarte bonen. Je kan er de fijne Calendulazalf van maken, door de Goudsbloem een tijdje in olie te laten staan en na een paar weken te zeven en te mengen met bijenwas. Goudsbloem is ook lekker over een salade, door een omelet, door kruidenboter of als thee. En wist je dat je ook met de blaadjes van de Goudsbloem kan verven? Wol bijvoorbeeld wordt prachtig, zacht geel als je ze laat koken in water met goudsbloem blaadjes.

 

calendula drogen

1 Comment
Related posts
Homemade Calendulazalf
13 mei 2018
Een rattenparadijs in de moestuin
6 februari 2017
De kriebels
31 januari 2017
moestuin

Een rattenparadijs in de moestuin

wyandotte kippen

Ik had heus wel eens gehoord hoor, dat wie kippen neemt, ook andere dieren naar de tuin trekt.
Muizen bijvoorbeeld, of ratten. Ja, ook dat wist ik. De overbuurvrouw vertelde, dat ze toen zij naar het platteland verhuisden ook kippen namen. En dat ze er heel snel weer van genezen waren, toen bleek dat er ratten in de schuur kwamen wonen. Nu hebben zij een boerderij en hadden ze de kippen, en de ratten in de deel. Zo’n deel zit echt aan het huis vast, zeg maar. Dus dat zou bij ons wel meevallen. Dachten we…

Het houthok en de composthoop

Totdat ik een paar weken geleden, tijdens de eerste echt koude dagen ineens iets bruins richting kippenvoer zag lopen.
Heuh? Een rat dus. Een tijdje later kwam ook z’n huisgenoot een hapje voer halen. De paar dagen dat er sneeuw lag was het goed te zien. Een spoor van kleine pootjes van het houthok naar de plek waar we het kippenvoer strooien. Naast het kippenhok, staat aan de andere kant van de schutting het houthok van de buren. Aan de andere kant van dat houthok begint onze moestuin, en precies op die plek ligt onze composthoop. Ja, dat dus. We creëerden een heus rattenparadijs! Hoe mooi kan je het hebben, een stapel hout om je in te verstoppen, kippenvoer op nog geen twee meter afstand en een paar meter de andere kant op een composthoop waar dagelijks wortelschillen, restjes komkommer, appelklokhuizen en noem maar op wat voor lekkers neergegooid wordt. Ik zou daar ook gaan zitten als ik een rat was.

rat in het kippenhok
Bron foto: Bureau Biota

Mijn meneer is heel duidelijk. Klemmen zetten! Maar ik weet het niet hoor, kijk nou toch wat een mooie diertjes.
Dat ik vroeger twee tamme ratten als huisdier heb gehad, helpt natuurlijk niet echt mee. Ik weet hoe leuk en slim ze zijn. Daarentegen zijn dit natuurlijk geen tamme exemplaren die gezellig in de mouw van je trui gaan zitten. En daarbij kunnen ze voor aardig wat nageslacht zorgen, ziektes verspreiden en ben je in Nederland als goed burger verplicht om ze te bestrijden. Nou ja, dat dus. Momenteel is het gesprek van de dag in huize Zoutepopcorn ‘Wat gaan we doen tegen de ratten?’

Hoe komen we er vanaf?

Er zijn al verschillende scenario’s de revue gepasseerd. Klemmen zetten dus. Of de kipjes wegdoen bijvoorbeeld. We hebben eventueel een fijn plekje waar de dames naartoe zouden kunnen verhuizen. Maar ja, dan zitten we ineens tegen een lege hoek in de tuin aan te kijken, waar het juist zo gezellig was. En zoals onze kleuter zei: ‘Nee, ze mogen niet weg, want onze kipjes maken de lekkerste eitjes van de hele wereld!’
Het kippenhok verplaatsen zodat het minder beschut staat tussen het houthok en de composthoop is ook nog een goede optie. Dat in combinatie met het beperkt voeren, alleen zoveel als de kippen in 1 keer opeten. En de composthoop vaker omzetten zodat de lekkere hapjes niet meer bovenop liggen. Ik hoop het. Want klemmen zetten zou echt het laatste zijn dat ik zou willen doen.

wyandotte

5 Comments
Related posts
Goudsbloem – Calendula officinalis
9 februari 2018
De kriebels
31 januari 2017
Eten uit de moestuin
14 juni 2016
moestuin

De kriebels

Tja… eigenlijk is het nog een beetje vroeg voor kriebels, maar ze zijn er weer hoor, de tuinkriebels.
Elke ochtend zit ik tijdens het ontbijt weer met m’n neus in de boeken. Natuurlijk tuinieren,
De moestuin van mme Zsazsa, De zaaikalender van Maria Thun, ze passeren allemaal de revue.
Wat een fijn vooruitzicht, dat komende tuinseizoen.

spruiten

Klein begin

Vorig jaar was alles nog nieuw en hebben we niet al te groots uitgepakt. Gewoon een paar bakken voor de
groenten die we graag eten. Oh en de appelboom natuurlijk, die verhuisden we mee vanuit de stad. Met twee
fruitmonsters in huis mocht dat in de tuin natuurlijk niet ontbreken, we plantten frambozen, bramen,
blauwe bessen, aalbessen en kruisbessen.

Tuin

Na een klein begin, gaan we het komende seizoen wat dingen veranderen. Als de grond weer zacht genoeg is
wordt het gras omgeploegd, zodat we niet meer hoeven te maaien. En we gaan een stuk meer verbouwen.
We hebben nog twee pompoenen en een verdwaald uitje liggen, de rest was al voor de winter op. Meer dus,
maar wel anders. Verhoogde bakken zijn hartstikke mooi, maar douglas hout is niet goedkoop en er verdwijnt
toch al gauw een zak of 9, van die grote zakken grond, in zo’n verhoogde bak. We hebben genoeg materiaal
liggen om vakken mee te maken en de grond is er natuurlijk al gewoon. Lekker duurzaam, gebruiken we de
oude stenen en stoeptegels ook nog ergens voor.

Wyandotte hen

Hartstikke winter

Maar goed, intussen is het natuurlijk gewoon nog hartstikke winter.
Je ziet haar denken, ‘Nee he?! Je dacht toch echt niet dat ik met m’n pootjes die koude sneeuw in ga…’
Dat deed ze dan ook niet. Onze andere tuttebel ook niet trouwens. De verwende dames bleven mooi wachten
tot alle sneeuw van het trapje en uit de ren geveegd was.
Winter dus, nog 1 maand en drie weken…

2 Comments
Related posts
Goudsbloem – Calendula officinalis
9 februari 2018
De Onlanden, waterberging en natuurgebied
28 januari 2018
Een rattenparadijs in de moestuin
6 februari 2017
moestuin

Eten uit de moestuin

moestuinbakken

Wie heeft er bedacht dat er maar 24 uren in een etmaal zitten? En dat we dan ook nog een groot deel daarvan slapend moeten doorbrengen. Mijn to do lijst is steevast te lang voor 1 dag. De doperwten zijn klaar, de peultjes moeten nog een rekje om tegenaan te klimmen, een nieuw rijtje sla moet gezaaid. Gelukkig is het juni en lengen de dagen nog steeds.

tomaten

In de tuin gaat alles in een razend tempo. Lekkere temperaturen, genoeg regen, alles schiet de grond uit! De tomaten zijn verhuisd naar het kleine kasje in de moestuin. Dit jaar hebben we een cherrytomaat van de AH moestuintjes en een tomaat (Zuckertraube-type Solanum lycopersicum L) van de Bolster. Als het goed is zijn de Zuckertraube lekker zoet en zijn ze net iets groter dan de cherrytomaten. Een kasje vol met lekkere tomaatjes voor in de salade deze zomer. De rest van de tomatenplanten heb ik weggegeven. Ik had dit jaar geen zin om te prutsen met tomaten in de buitenlucht. Het kan heel goed hoor, als het een goede warme droge zomer is dan hè, want regen op de blaadjes vinden ze niet fijn.

Verstopte groenten

Ondertussen dromen we vast van een grote kas in het hoekje van de moestuin. Voor onze komkommermonsters en nog meer tomaten voor de ‘Tomatensoep-zondag’ die we de laatste tijd regelmatig hebben. Ein-de-lijk eet in ieder geval een van onze kleuters soep! Heel fijn! Weer een gerecht om groenten in te verstoppen, daar kan je er niet genoeg van hebben. Zo lusten beide heren – ja zo gaat dat he, wat grote broer niet blieft, hoeft kleine broer ook niet- bijvoorbeeld geen ui, tomaten, gekookte wortel en paprika, maar likken ze hun vingers af bij de homemade pastasaus van mama. En wat zou daar nou in zitten? Ik bedoel maar. Verstoppen dus, die groenten.

Kippen

De meest gevreesde onkruiden

Zo’n maand of twee wonen ze nu bij ons, drie dikke theemutsen, of eigenlijk Wyandottes. Inmiddels zijn we goed aan elkaar gewend en zorgen de dames elke dag voor verse eitjes. Dat het zo leuk zou zijn hadden we van te voren niet gedacht. De dames hebben een flinke ren voor zichzelf en hebben het gras, zevenblad en muntplanten die er stonden inmiddels al op.’s Avonds mogen ze regelmatig rondscharrelen in de tuin en helpen daar mee met onkruid verwijderen. Ideaal! Want dat de natuur een paar jaar flink haar gang heeft mogen gaan in de tuin is nu goed te merken. Zevenblad, haagwinde… de meest gevreesde soorten onkruiden groeien hier in overvloed. Waar ik eerst flink met de schoffel in de weer ging weet ik nu dat je de dat juist niet moet doen bij wortelonkruiden. Elk stukje wortel dat je doorklieft wordt namelijk weer een nieuw plantje. Wat wel goed helpt is de planten uitputten. Net voordat het zevenblad gaat bloeien is een goed moment om het blad af te knippen, vlak boven de grond. Doordat de bloemen geen zaad gaan vormen, zaaien ze zich niet uit. Een andere manier om het Zevenblad de baas te worden is om iets te planten dat sterker is dan het onkruid zelf. Vrouwenmantel en Maagdenpalm schijnen aardig opgewassen te zijn tegen Zevenblad. De Haagwinde is ook een wortelonkruid, dus ook daarvoor geldt niet schoffelen, maar wegknippen. De aanhouder wint, toch?

broccoliplant

Sla en broccoli voor de bijen

Eikenblad sla, veldsla, het loof van de sjalotten en wat kleine blaadjes van de bieten. Het verdwijnt allemaal in de salade. De eerste rijen rucola zijn alweer op, ik had veel te veel dat tegelijk klaar was dus we zaaien nu gespreid. Elke twee weken een rijtje van het een of het ander. En dat verdwijnt dan in de lunch, vaak samen met een eitje van een van de kippies. Jammer genoeg hebben we in plaats van kleine broccoli’s in wording een moestuinbed vol met doorgeschoten broccoliplanten. Bijna allemaal staan ze al in bloei. Voorlopig mogen ze nog even blijven bloeien voor de bijen en daarna gaan ze naar de kippen, die zijn gek op het blad. Zij blij, wij blij zullen we maar zeggen.

sla

De eerste aardbeien zijn klaar! Na het wassen worden ze zo snel mogelijk door grijpgrage vingertjes van het aanrecht gegrist… De rest mag nog even doorgroeien.
Het vliesdoek dat we aan het begin van de lente nog over de kleine plantjes hadden liggen, hebben we over de aardbeien gelegd. Een net spannen had ook gekund, alleen kunnen de vogels daar in verstrikt raken. Zo blijven de aardbeien voor ons en de vogels onbeschadigd.

aardbeien

aardbeienplanten

5 Comments
Related posts
Goudsbloem – Calendula officinalis
9 februari 2018
Een rattenparadijs in de moestuin
6 februari 2017
De kriebels
31 januari 2017
moestuin

De moestuin dichtbij

Doperwten

Vier maanden wonen we nu op ons nieuwe plekje. Langzaam maar zeker voelen we ons steeds meer thuis. En de tuin, jaaaaa de tuin! Daar deden we het voor, he. Nou ja, onder andere natuurlijk. Maar wat een heerlijkheid om in het vroege voorjaar al met een kopje thee in het zonnetje wakker te kunnen worden. En zo fijn, de moestuin dichtbij. Ideaal om zo even tussendoor wat dingetjes te doen.

Slingerding

De doperwten komen al boven de grond, de hoogste tijd om mijn moestuin-man te vragen of hij iets wil doen met touwtjes en stokjes zodat de erwten straks fijn omhoog kunnen klimmen. Ja, dat vraag ik aan mijn man. Die doet dat namelijk gewoon. Bij mij zit dat weken in mijn hoofd, zal ik het zus of zal ik het zo. Of misschien is het toch beter om… Nee, dan mijn man. Die denkt niet, die doet en dan werkt het ook nog. Sterker nog, een dag later had het eerste erwtenplantje al een slingerding om een touwtje geslingerd. Dat komt vast goed met dat klimmen.

Doperwten

Doperwtenplant

Verrassing

Toen we dit huis kochten bleek dat in de garage een smeerkelder zat. Leuk voor de toekomstige klusauto. Van de winter hadden we tijd om eens te kijken of er nog iets in de kelder stond. Best wel. Oude melkbussen, houten klompen, allerlei oud gereedschap en drie zinken teilen vol met weckpotten. Dat was een leuke verrassing!
De weckpotten komen goed van pas. De doperwtenplanten kunnen nog wel wat bescherming gebruiken nu ze zo klein zijn. Er zitten heel veel duiven bij ons in de buurt en die zijn gek op deze jonge plantjes. De kleinste doperwtenplantjes mogen nog een tijdje onder een weckpot staan. De teilen gaan we vullen met kruiden en krijgen een plekje vlakbij de keuken. Bij de Groentekwekerij Noordlaren kocht ik alvast deze paarse Salie.

Weckpotten

Paarse Salie

De verhoogde bedden raken zo goed en wel gevuld. De bak met wortelgewassen is klaar. We zaaiden 3 rijen bietjes, 4 rijen wortel en plantten 2 rijen sjalotjes en 4 rijen rode ui. De rijtjes ui en wortel deden we om en om. Zo blijft de wortelvlieg op afstand, althans dat is de bedoeling. Die houdt namelijk niet van de geur van uien. De bak met bladgewassen is ook al bijna gevuld. Veldsla, rucola en eikenbladsla staat er nu in. De broccoli en Goudsbloem mogen nog even wat groter groeien, voor ze de moestuin in gaan. Overdag staan ze al buiten, lekker in het licht en ’s nachts mogen ze nog even naar binnen. We zitten in Huize Zoutepopcorn nog midden in een hardnekkig virusje, verkouden, grieperig en veel keelpijn. Keelpijn bij ons = ijsjes eten. Bijkomend voordeel is dat we genoeg stokjes hebben om aan te geven welke planten er zijn gezaaid. Handig hergebruik en ze zijn nog een stuk mooier ook dan de plastic varianten.

Veldsla

Goudsbloem

We kregen een heel mooi insectenhuisje cadeau, deze heeft een mooi en zonnig plekje gekregen in de moestuin. De eerste bijen komen al af en toe een kijkje nemen.

Insectenhotel

Insectenhotel

Bloemknoppen en bladknoppen

De appelboom verhuisden we mee uit onze oude tuin. Daar plantten Wouter en Merlijn de boom in de achtertuin. Het lijkt erop dat hij de verhuizing goed heeft doorstaan. Er zitten heel veel knoppen in! De eerste knoppen die groen worden zijn altijd de bloemknoppen, de bladknoppen komen pas een paar weken later. Je kan het verschil ook zien aan hoe de knop eruit ziet. De bloemknoppen ‘staan’ als het ware op de takken en de bladknoppen liggen in het verlengde van de tak. De tak op de achtergrond heeft alleen bladknoppen, de voorste tak heeft bloem en bladknoppen.
Ik ben zo benieuwd hoe hij het gaat doen dit jaar.

Appelboom

9 Comments
Related posts
Goudsbloem – Calendula officinalis
9 februari 2018
Een rattenparadijs in de moestuin
6 februari 2017
De kriebels
31 januari 2017