Tag

moestuin

moestuin

Goudsbloem – Calendula officinalis

goudsbloem calendula

Je kent ze vast wel, de knaloranje vrolijke bloemen met een beetje plakkerige steeltjes uit de moestuinen. Of misschien van de Calendulazalf die zo fijn helpt bij kleine wondjes. De naam Calendula komt van het Latijnse Calendae, wat de eerste dag van de maand betekent. Andere bronnen vermelden dat de naam is afgeleid van Calendulae, dat kleine kalender of kleine klok zou betekenen. Goudsbloemen, zijn eenjarige planten en bloeien vanaf de lente tot het gaat vriezen in de winter. Natuurlijk een beetje afhankelijk van de temperaturen in het koude seizoen. Als het een zachte winter is kunnen ze zelfs in de winter blijven bloeien. Ze zaaien zichzelf gemakkelijk uit, dus ondanks dat het geen vaste plant is kan je ook volgende jaren weer van de goudsbloemen genieten. Zo stond onze moestuin bak, die eigenlijk gereserveerd was voor de doperwten ineens vol met Goudsbloemen.

goudsbloemen drogen

Wanneer zaaien?

Binnen of in de kas zaaien in maart
In de volle grond in april – juli
Oogsten tussen maart en november
Houdt van een zonnig plekje

zaden van de goudsbloem

Wat kan je met Goudsbloem doen?

Goudsbloem is een fijne hulp in de moestuin, ze verdrijft mieren en slakken en verbetert de bodemkwaliteit. Hommels, vlinders en andere bijen bezoeken haar graag voor nectar. En ze trekt zwarte bonenluis aan, de insecten zitten graag op de Goudsbloemen en blijven dus weg van je zwarte bonen. Je kan er de fijne Calendulazalf van maken, door de Goudsbloem een tijdje in olie te laten staan en na een paar weken te zeven en te mengen met bijenwas. Goudsbloem is ook lekker over een salade, door een omelet, door kruidenboter of als thee. En wist je dat je ook met de blaadjes van de Goudsbloem kan verven? Wol bijvoorbeeld wordt prachtig, zacht geel als je ze laat koken in water met goudsbloem blaadjes.

 

calendula drogen

1 Comment
Related posts
Homemade Calendulazalf
13 mei 2018
Een rattenparadijs in de moestuin
6 februari 2017
De kriebels
31 januari 2017
moestuin

Een rattenparadijs in de moestuin

wyandotte kippen

Ik had heus wel eens gehoord hoor, dat wie kippen neemt, ook andere dieren naar de tuin trekt.
Muizen bijvoorbeeld, of ratten. Ja, ook dat wist ik. De overbuurvrouw vertelde, dat ze toen zij naar het platteland verhuisden ook kippen namen. En dat ze er heel snel weer van genezen waren, toen bleek dat er ratten in de schuur kwamen wonen. Nu hebben zij een boerderij en hadden ze de kippen, en de ratten in de deel. Zo’n deel zit echt aan het huis vast, zeg maar. Dus dat zou bij ons wel meevallen. Dachten we…

Het houthok en de composthoop

Totdat ik een paar weken geleden, tijdens de eerste echt koude dagen ineens iets bruins richting kippenvoer zag lopen.
Heuh? Een rat dus. Een tijdje later kwam ook z’n huisgenoot een hapje voer halen. De paar dagen dat er sneeuw lag was het goed te zien. Een spoor van kleine pootjes van het houthok naar de plek waar we het kippenvoer strooien. Naast het kippenhok, staat aan de andere kant van de schutting het houthok van de buren. Aan de andere kant van dat houthok begint onze moestuin, en precies op die plek ligt onze composthoop. Ja, dat dus. We creëerden een heus rattenparadijs! Hoe mooi kan je het hebben, een stapel hout om je in te verstoppen, kippenvoer op nog geen twee meter afstand en een paar meter de andere kant op een composthoop waar dagelijks wortelschillen, restjes komkommer, appelklokhuizen en noem maar op wat voor lekkers neergegooid wordt. Ik zou daar ook gaan zitten als ik een rat was.

rat in het kippenhok
Bron foto: Bureau Biota

Mijn meneer is heel duidelijk. Klemmen zetten! Maar ik weet het niet hoor, kijk nou toch wat een mooie diertjes.
Dat ik vroeger twee tamme ratten als huisdier heb gehad, helpt natuurlijk niet echt mee. Ik weet hoe leuk en slim ze zijn. Daarentegen zijn dit natuurlijk geen tamme exemplaren die gezellig in de mouw van je trui gaan zitten. En daarbij kunnen ze voor aardig wat nageslacht zorgen, ziektes verspreiden en ben je in Nederland als goed burger verplicht om ze te bestrijden. Nou ja, dat dus. Momenteel is het gesprek van de dag in huize Zoutepopcorn ‘Wat gaan we doen tegen de ratten?’

Hoe komen we er vanaf?

Er zijn al verschillende scenario’s de revue gepasseerd. Klemmen zetten dus. Of de kipjes wegdoen bijvoorbeeld. We hebben eventueel een fijn plekje waar de dames naartoe zouden kunnen verhuizen. Maar ja, dan zitten we ineens tegen een lege hoek in de tuin aan te kijken, waar het juist zo gezellig was. En zoals onze kleuter zei: ‘Nee, ze mogen niet weg, want onze kipjes maken de lekkerste eitjes van de hele wereld!’
Het kippenhok verplaatsen zodat het minder beschut staat tussen het houthok en de composthoop is ook nog een goede optie. Dat in combinatie met het beperkt voeren, alleen zoveel als de kippen in 1 keer opeten. En de composthoop vaker omzetten zodat de lekkere hapjes niet meer bovenop liggen. Ik hoop het. Want klemmen zetten zou echt het laatste zijn dat ik zou willen doen.

wyandotte

5 Comments
Related posts
Goudsbloem – Calendula officinalis
9 februari 2018
De kriebels
31 januari 2017
Eten uit de moestuin
14 juni 2016
moestuin

De kriebels

Tja… eigenlijk is het nog een beetje vroeg voor kriebels, maar ze zijn er weer hoor, de tuinkriebels.
Elke ochtend zit ik tijdens het ontbijt weer met m’n neus in de boeken. Natuurlijk tuinieren,
De moestuin van mme Zsazsa, De zaaikalender van Maria Thun, ze passeren allemaal de revue.
Wat een fijn vooruitzicht, dat komende tuinseizoen.

spruiten

Klein begin

Vorig jaar was alles nog nieuw en hebben we niet al te groots uitgepakt. Gewoon een paar bakken voor de
groenten die we graag eten. Oh en de appelboom natuurlijk, die verhuisden we mee vanuit de stad. Met twee
fruitmonsters in huis mocht dat in de tuin natuurlijk niet ontbreken, we plantten frambozen, bramen,
blauwe bessen, aalbessen en kruisbessen.

Tuin

Na een klein begin, gaan we het komende seizoen wat dingen veranderen. Als de grond weer zacht genoeg is
wordt het gras omgeploegd, zodat we niet meer hoeven te maaien. En we gaan een stuk meer verbouwen.
We hebben nog twee pompoenen en een verdwaald uitje liggen, de rest was al voor de winter op. Meer dus,
maar wel anders. Verhoogde bakken zijn hartstikke mooi, maar douglas hout is niet goedkoop en er verdwijnt
toch al gauw een zak of 9, van die grote zakken grond, in zo’n verhoogde bak. We hebben genoeg materiaal
liggen om vakken mee te maken en de grond is er natuurlijk al gewoon. Lekker duurzaam, gebruiken we de
oude stenen en stoeptegels ook nog ergens voor.

Wyandotte hen

Hartstikke winter

Maar goed, intussen is het natuurlijk gewoon nog hartstikke winter.
Je ziet haar denken, ‘Nee he?! Je dacht toch echt niet dat ik met m’n pootjes die koude sneeuw in ga…’
Dat deed ze dan ook niet. Onze andere tuttebel ook niet trouwens. De verwende dames bleven mooi wachten
tot alle sneeuw van het trapje en uit de ren geveegd was.
Winter dus, nog 1 maand en drie weken…

2 Comments
Related posts
Goudsbloem – Calendula officinalis
9 februari 2018
De Onlanden, waterberging en natuurgebied
28 januari 2018
Een rattenparadijs in de moestuin
6 februari 2017
moestuin

Eten uit de moestuin

moestuinbakken

Wie heeft er bedacht dat er maar 24 uren in een etmaal zitten? En dat we dan ook nog een groot deel daarvan slapend moeten doorbrengen. Mijn to do lijst is steevast te lang voor 1 dag. De doperwten zijn klaar, de peultjes moeten nog een rekje om tegenaan te klimmen, een nieuw rijtje sla moet gezaaid. Gelukkig is het juni en lengen de dagen nog steeds.

tomaten

In de tuin gaat alles in een razend tempo. Lekkere temperaturen, genoeg regen, alles schiet de grond uit! De tomaten zijn verhuisd naar het kleine kasje in de moestuin. Dit jaar hebben we een cherrytomaat van de AH moestuintjes en een tomaat (Zuckertraube-type Solanum lycopersicum L) van de Bolster. Als het goed is zijn de Zuckertraube lekker zoet en zijn ze net iets groter dan de cherrytomaten. Een kasje vol met lekkere tomaatjes voor in de salade deze zomer. De rest van de tomatenplanten heb ik weggegeven. Ik had dit jaar geen zin om te prutsen met tomaten in de buitenlucht. Het kan heel goed hoor, als het een goede warme droge zomer is dan hè, want regen op de blaadjes vinden ze niet fijn.

Verstopte groenten

Ondertussen dromen we vast van een grote kas in het hoekje van de moestuin. Voor onze komkommermonsters en nog meer tomaten voor de ‘Tomatensoep-zondag’ die we de laatste tijd regelmatig hebben. Ein-de-lijk eet in ieder geval een van onze kleuters soep! Heel fijn! Weer een gerecht om groenten in te verstoppen, daar kan je er niet genoeg van hebben. Zo lusten beide heren – ja zo gaat dat he, wat grote broer niet blieft, hoeft kleine broer ook niet- bijvoorbeeld geen ui, tomaten, gekookte wortel en paprika, maar likken ze hun vingers af bij de homemade pastasaus van mama. En wat zou daar nou in zitten? Ik bedoel maar. Verstoppen dus, die groenten.

Kippen

De meest gevreesde onkruiden

Zo’n maand of twee wonen ze nu bij ons, drie dikke theemutsen, of eigenlijk Wyandottes. Inmiddels zijn we goed aan elkaar gewend en zorgen de dames elke dag voor verse eitjes. Dat het zo leuk zou zijn hadden we van te voren niet gedacht. De dames hebben een flinke ren voor zichzelf en hebben het gras, zevenblad en muntplanten die er stonden inmiddels al op.’s Avonds mogen ze regelmatig rondscharrelen in de tuin en helpen daar mee met onkruid verwijderen. Ideaal! Want dat de natuur een paar jaar flink haar gang heeft mogen gaan in de tuin is nu goed te merken. Zevenblad, haagwinde… de meest gevreesde soorten onkruiden groeien hier in overvloed. Waar ik eerst flink met de schoffel in de weer ging weet ik nu dat je de dat juist niet moet doen bij wortelonkruiden. Elk stukje wortel dat je doorklieft wordt namelijk weer een nieuw plantje. Wat wel goed helpt is de planten uitputten. Net voordat het zevenblad gaat bloeien is een goed moment om het blad af te knippen, vlak boven de grond. Doordat de bloemen geen zaad gaan vormen, zaaien ze zich niet uit. Een andere manier om het Zevenblad de baas te worden is om iets te planten dat sterker is dan het onkruid zelf. Vrouwenmantel en Maagdenpalm schijnen aardig opgewassen te zijn tegen Zevenblad. De Haagwinde is ook een wortelonkruid, dus ook daarvoor geldt niet schoffelen, maar wegknippen. De aanhouder wint, toch?

broccoliplant

Sla en broccoli voor de bijen

Eikenblad sla, veldsla, het loof van de sjalotten en wat kleine blaadjes van de bieten. Het verdwijnt allemaal in de salade. De eerste rijen rucola zijn alweer op, ik had veel te veel dat tegelijk klaar was dus we zaaien nu gespreid. Elke twee weken een rijtje van het een of het ander. En dat verdwijnt dan in de lunch, vaak samen met een eitje van een van de kippies. Jammer genoeg hebben we in plaats van kleine broccoli’s in wording een moestuinbed vol met doorgeschoten broccoliplanten. Bijna allemaal staan ze al in bloei. Voorlopig mogen ze nog even blijven bloeien voor de bijen en daarna gaan ze naar de kippen, die zijn gek op het blad. Zij blij, wij blij zullen we maar zeggen.

sla

De eerste aardbeien zijn klaar! Na het wassen worden ze zo snel mogelijk door grijpgrage vingertjes van het aanrecht gegrist… De rest mag nog even doorgroeien.
Het vliesdoek dat we aan het begin van de lente nog over de kleine plantjes hadden liggen, hebben we over de aardbeien gelegd. Een net spannen had ook gekund, alleen kunnen de vogels daar in verstrikt raken. Zo blijven de aardbeien voor ons en de vogels onbeschadigd.

aardbeien

aardbeienplanten

5 Comments
Related posts
Goudsbloem – Calendula officinalis
9 februari 2018
Een rattenparadijs in de moestuin
6 februari 2017
De kriebels
31 januari 2017
moestuin

De moestuin dichtbij

Doperwten

Vier maanden wonen we nu op ons nieuwe plekje. Langzaam maar zeker voelen we ons steeds meer thuis. En de tuin, jaaaaa de tuin! Daar deden we het voor, he. Nou ja, onder andere natuurlijk. Maar wat een heerlijkheid om in het vroege voorjaar al met een kopje thee in het zonnetje wakker te kunnen worden. En zo fijn, de moestuin dichtbij. Ideaal om zo even tussendoor wat dingetjes te doen.

Slingerding

De doperwten komen al boven de grond, de hoogste tijd om mijn moestuin-man te vragen of hij iets wil doen met touwtjes en stokjes zodat de erwten straks fijn omhoog kunnen klimmen. Ja, dat vraag ik aan mijn man. Die doet dat namelijk gewoon. Bij mij zit dat weken in mijn hoofd, zal ik het zus of zal ik het zo. Of misschien is het toch beter om… Nee, dan mijn man. Die denkt niet, die doet en dan werkt het ook nog. Sterker nog, een dag later had het eerste erwtenplantje al een slingerding om een touwtje geslingerd. Dat komt vast goed met dat klimmen.

Doperwten

Doperwtenplant

Verrassing

Toen we dit huis kochten bleek dat in de garage een smeerkelder zat. Leuk voor de toekomstige klusauto. Van de winter hadden we tijd om eens te kijken of er nog iets in de kelder stond. Best wel. Oude melkbussen, houten klompen, allerlei oud gereedschap en drie zinken teilen vol met weckpotten. Dat was een leuke verrassing!
De weckpotten komen goed van pas. De doperwtenplanten kunnen nog wel wat bescherming gebruiken nu ze zo klein zijn. Er zitten heel veel duiven bij ons in de buurt en die zijn gek op deze jonge plantjes. De kleinste doperwtenplantjes mogen nog een tijdje onder een weckpot staan. De teilen gaan we vullen met kruiden en krijgen een plekje vlakbij de keuken. Bij de Groentekwekerij Noordlaren kocht ik alvast deze paarse Salie.

Weckpotten

Paarse Salie

De verhoogde bedden raken zo goed en wel gevuld. De bak met wortelgewassen is klaar. We zaaiden 3 rijen bietjes, 4 rijen wortel en plantten 2 rijen sjalotjes en 4 rijen rode ui. De rijtjes ui en wortel deden we om en om. Zo blijft de wortelvlieg op afstand, althans dat is de bedoeling. Die houdt namelijk niet van de geur van uien. De bak met bladgewassen is ook al bijna gevuld. Veldsla, rucola en eikenbladsla staat er nu in. De broccoli en Goudsbloem mogen nog even wat groter groeien, voor ze de moestuin in gaan. Overdag staan ze al buiten, lekker in het licht en ’s nachts mogen ze nog even naar binnen. We zitten in Huize Zoutepopcorn nog midden in een hardnekkig virusje, verkouden, grieperig en veel keelpijn. Keelpijn bij ons = ijsjes eten. Bijkomend voordeel is dat we genoeg stokjes hebben om aan te geven welke planten er zijn gezaaid. Handig hergebruik en ze zijn nog een stuk mooier ook dan de plastic varianten.

Veldsla

Goudsbloem

We kregen een heel mooi insectenhuisje cadeau, deze heeft een mooi en zonnig plekje gekregen in de moestuin. De eerste bijen komen al af en toe een kijkje nemen.

Insectenhotel

Insectenhotel

Bloemknoppen en bladknoppen

De appelboom verhuisden we mee uit onze oude tuin. Daar plantten Wouter en Merlijn de boom in de achtertuin. Het lijkt erop dat hij de verhuizing goed heeft doorstaan. Er zitten heel veel knoppen in! De eerste knoppen die groen worden zijn altijd de bloemknoppen, de bladknoppen komen pas een paar weken later. Je kan het verschil ook zien aan hoe de knop eruit ziet. De bloemknoppen ‘staan’ als het ware op de takken en de bladknoppen liggen in het verlengde van de tak. De tak op de achtergrond heeft alleen bladknoppen, de voorste tak heeft bloem en bladknoppen.
Ik ben zo benieuwd hoe hij het gaat doen dit jaar.

Appelboom

9 Comments
Related posts
Goudsbloem – Calendula officinalis
9 februari 2018
Een rattenparadijs in de moestuin
6 februari 2017
De kriebels
31 januari 2017
moestuin

Wat we in februari in de moestuin deden

moestuinbakken

vetplantjes

De natuur loopt misschien dan wel zes weken voor op schema. Hier op het Drentse platteland is het nog echt winter.
Bij ons aan de keukenmuur, hangt een bakje met gezellige viooltjes en elke dag verbaas ik me erover hoe ze het volhouden in de kou.
Als het net licht is zijn de blaadjes bevroren en hangen de bloempjes treurig naar beneden. Maar even later staat ze weer vrolijk
rechtop. Wat een kracht in zulke kleine plantjes.

viooltjes

We hebben weer wat meters gemaakt in de moestuin. Het moestuinbed voor de wortelgewassen is omgespit. Hier zaaien we bosui, gewone ui, en zomerwortel. Bij de rest van de bakken hebben we het gras afgedekt met karton voordat we de grond erop stortten. Dit is natuurlijk puur gedaan om de bodemstructuur niet te beschadigen hè, dat snap je wel. Het schijnt dat de oude meneer die vroeger zijn moestuin hier had in 1 middagje de hele 200 m2 omspitte. Dus.

verhoogde moestuinbedden

moestuinbakken

In de bakken met karton komen de de peulgewassen, koolgewassen, bladgewassen en vruchtgewassen. Elke soort krijgt z’n eigen bak. De planken zijn 22 cm hoog, ruimte genoeg voor de worteltjes van deze gewassen. Het liefste had ik alleen biologische moestuingrond in de bakken gestort, maar ja, we zijn ook nog aan het verbouwen. Prioriteiten stellen en keuzes maken dus. De verdiende centjes kunnen we natuurlijk maar 1 keer uitgeven.
De eerste laag grond komt uit de borders van de tuin, de tweede laag is gewoon normale potgrond. Hier overheen komt nog een laag met biologische moestuingrond. It’s all in the mix, zeg maar. Hopelijk zijn de planten er content mee.

moestuinbak

Ja, en dan woon je dus op het platteland. Waar iedereen aan onze straat op z’n minst een behoorlijke tuin heeft. En dan nog verkiest de kat van de buren onze moestuinbak als poepplek. Geef hem eens ongelijk. Lekkere rulle aarde graaft een stuk prettiger dan de eigen border. Uiteraard.

poezenpootjes

Het kleine tuinschuurtje bouwden we om tot composthoop. De dakpannen haalden we er vanaf zodat er genoeg licht en regen bij kan. Op de bodem van het schuurtje lag een oude radiator. Tja, waarom ook niet, hergebruik is van alle tijden. We haalden de radiator weg en maakten de grond los voor we de eerste laag tuinafval stortten. De spiraalbodem aan de achterkant mag voorlopig blijven staan en dient als muurtje. Toen we nog in Groningen woonden hadden we een grijze en groene container. Hier wordt het afval gescheiden. Voor het legen van de containers betaal je per kilo. Plastic en papier wordt gratis opgehaald. Sinds we hier wonen valt het eigenlijk pas op hoeveel afval je hebt dat op de composthoop mag. We hebben een bakje op het aanrecht waarin we de schillen van groenten & fruit, koffieprut en theezakjes verzamelen. Aan het einde van de dag gooien we het op de composthoop. Ideaal!

composthoop

Dit is een ‘typisch Merlijntje’. Zo leuk om te zien dat je kleuter oog voor detail en de natuur heeft. Een mooi teken dat het voorjaar toch echt bijna komt!
Wij kunnen niet wachten!

prunus

prunus

1 Comment
Related posts
Goudsbloem – Calendula officinalis
9 februari 2018
De Onlanden, waterberging en natuurgebied
28 januari 2018
Een rattenparadijs in de moestuin
6 februari 2017
moestuin

Wat brengt dat nou op, zo’n moestuin in de stad?

moestuin in de stad

moestuin in de stad

Zo aan het eind van het moestuinseizoen maakte ik de balans op.
Wat haalden we nou aan opbrengst uit onze kleine moestuin in de stad?

6,7 kilo boontjes
4,5 kilo aardappels
1,8 kilo wortels
1,5 kilo tomaten
400 gram bietjes
3 courgettes
1 hele kleine pompoen
2 appels
1 bakje aardbeien
5 frambozen
7 stengel uien

Dat is toch aardig wat, dacht ik zo.

moestuin in de stad

Nu zijn de borders zo goed als leeg. Er staan nog een paar bietjes en wat stengel ui.
Ik haalde de tomatenplanten, wat er nog van over was eigenlijk, uit de minikas en plaatste de plank weer in het midden van het kasje. Op de lege plek in de minikas zaaide ik veldsla. Veldsla kan goed tegen lage temperaturen dus hopelijk eten we aan het begin van de winter een lekker maaltje sla. Op de plank zette ik de potten met kruiden. Buiten wordt het nu te koud voor en in het kasje houden ze het nog wel een poosje vol. De boontjes in de grote border haalde ik niet helemaal weg. Als je de bonenplant vlak boven de grond afknipt geven de wortels nog stikstof af, dat is goed voor de bodem.

moestuin in de stad

Ondanks de mooie opbrengst zijn er toch ook best wat dingen niet goed gelukt. Ik zaaide spinazie, sla, rucola en snijbiet. Alles, maar dan echt ook alles dat ik zaaide met blad was opgegeten voordat het uit kon groeien tot iets groot genoeg dat wij konden eten. De slakken hadden een waar feestje deze zomer. Komend moestuinseizoen voor ons geen bladgroenten meer in de moestuin.

Maar niet getreurd er is genoeg anders lekkers dat we volgend jaar kunnen zaaien.
Het plannen maken kan alweer beginnen. In de border naast de frambozen komt een rijtje aardappels. En in de vierkante bak
doperwtjes, wortels, boontjes, bietjes. En misschien dat ik toch nog een poging doe met wat sla en rucola. Op de plank boven in de minikas dan, wie weet houden slakken niet van dineren op grote hoogte.

moestuin in de stad

Deze blog verscheen ook op Ikbio.nl

8 Comments
Related posts
Goudsbloem – Calendula officinalis
9 februari 2018
Een rattenparadijs in de moestuin
6 februari 2017
De kriebels
31 januari 2017